Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği 2026: Word ve PDF İndir, Satır Satır Nasıl Doldurulur?

Anlaşmalı boşanma, eşlerin mahkemeye “ayrılmak istiyoruz ve her konuda anlaştık” dediği yoldur. Ama bu anlaşmanın sözde kalması yetmez; mahkeme, boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu hakkında yazılı bir düzenleme ister. İşte bu düzenlemenin adı protokoldür.

Uygulamada en çok sorun çıkaran belge de budur. İnternetten indirilen tek sayfalık bir metin, aylar sonra “nafakadan feragat ettik ama çocuğun okul masrafını yazmamışız”, “evi kimin alacağını yazdık ama krediyi kimin ödeyeceğini yazmamışız” gibi yeni davalara dönüşür. Bu yazıda protokolün hangi maddelerden oluştuğunu, her maddede neyin yazılması gerektiğini, hâkimin nelere karışabileceğini ve Bursa’da sürecin nasıl ilerlediğini anlatıyoruz.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Nedir, Neden Zorunlu?

Türk Medeni Kanunu, evlilik en az bir yıl sürmüşse ve eşler birlikte başvurur ya da biri diğerinin davasını kabul ederse evlilik birliğinin temelinden sarsılmış sayılacağını düzenler. Ancak boşanma kararı verilebilmesi için iki şart daha vardır: hâkimin tarafları bizzat dinleyip iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesi ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumu hakkında tarafların kabul ettiği düzenlemeyi uygun bulması.

Protokol, bu ikinci şartın belgesidir. Hâkim onaylamadıkça tarafların kendi aralarında yaptığı anlaşma boşanmanın sonuçları bakımından geçerli değildir (TMK m.184/5). Onaylandığında ise protokol maddeleri karara geçer; nafaka ve tazminat gibi kalemler ilamlı icra yoluyla takip edilebilir hâle gelir.

Protokolde Bulunması Gereken 9 Başlık

İyi bir protokol, boşanmadan sonra taraflar arasında hiçbir konunun açık kalmamasını sağlar. Aşağıdaki tablo her başlıkta neyin yazılması gerektiğini ve eksik kalırsa ne olacağını gösterir.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Örneği 2026 (Word ve PDF)

Aşağıdaki iki şablon Bursa Aile Mahkemelerindeki uygulamaya göre hazırlanmıştır. Köşeli parantez içindeki alanları kendi bilgilerinizle doldurun, kullanmadığınız maddeyi silin; madde numaralarını yeniden sıralamayı unutmayın.

Şablon 1: Çocuklu evlilikler için (velayet ve iştirak nafakası maddeleri dâhil)

Şablon 2: Çocuksuz evlilikler için

Satır Satır Nasıl Doldurulur?

Başlık ve taraflar

Protokol, dava dilekçesinin eki olarak sunulur; bu yüzden dilekçedeki mahkeme adı ile aynı olmalıdır. Bursa merkezde “Bursa Aile Mahkemesi”, ilçelerde ilgili adliyenin aile mahkemesi ya da aile mahkemesi sıfatıyla asliye hukuk mahkemesi yazılır. Tarafların T.C. kimlik numaraları ve güncel adresleri eksiksiz olmalıdır; tebligat bu adrese yapılır.

Velayet ve kişisel ilişki

Velayeti alan taraf yazılır; ortak velayet de kararlaştırılabilir ancak bu durumda çocuğun yanında kalacağı ebeveyn ve masrafların paylaşımı ayrıca düzenlenmelidir. Kişisel ilişkide belirsiz ifadelerden kaçının: “uygun zamanlarda” yerine gün, saat, teslim yeri yazın. Mahkeme, protokoldeki düzeni çocuğun yararına aykırı bulursa değiştirir; örneğin okul çağındaki çocuk için hafta içi geceleme düzeni sorgulanabilir.

İştirak nafakası

Tutar, ödeme günü ve banka hesabı yazılmalıdır. Yıllık artışın ölçütü (çoğunlukla TÜİK on iki aylık ortalama ÜFE) protokolde belirtilirse her yıl artırım davası açmak gerekmez. “Nafaka istenmiyor” yazılsa bile bu, çocuk adına bağlayıcı değildir: iştirak nafakası çocuğun hakkıdır ve velayet sahibi sonradan dava açabilir. Güncel tutarlar için nafaka hesaplama 2026 rehberine bakın.

Yoksulluk nafakası ve tazminat

Bu iki kalemden feragat, protokolün en kritik satırlarıdır. Yoksulluk nafakası boşanma davasıyla birlikte istenmezse sonradan ayrı dava konusu yapılamaz; feragat kesindir. Tazminat için de aynı kural geçerlidir. Eşlerden birinin geliri yoksa ve çalışma imkânı sınırlıysa feragat etmeden önce bu hakkın değerini bir avukatla değerlendirmesi gerekir.

Mal paylaşımı

Protokolün en uzun maddesi olmalıdır. 1 Ocak 2002’den sonra edinilen her mal (ev, araç, banka birikimi, şirket hissesi, bireysel emeklilik) kural olarak edinilmiş maldır ve yarı yarıya paylaşılır. Protokolde her mal tek tek yazılır; kimde kalacağı, devir varsa tarihi ve tapu masrafını kimin ödeyeceği, kredi borcunun kimde kalacağı belirtilir. Sonunda “taraflar birbirlerinden katılma alacağı, değer artış payı ve katkı payı talep etmeyeceklerdir” cümlesi mutlaka bulunmalıdır; aksi hâlde boşanmadan sonra on yıl içinde mal rejimi davası açılabilir. Ayrıntılı anlatım için boşanmada mal paylaşımı yazımıza bakın.

Aile konutu, eşya ve ziynet

Konutun kimde kalacağı ve diğer eşin tahliye tarihi net yazılmalıdır; kira ise sözleşmenin kimin üzerinde kalacağı da eklenir. Ziynet eşyaları uygulamada en çok dava konusu olan kalemdir: “takılar kadında kalmıştır, taraflar bu konuda talepte bulunmayacaktır” gibi açık bir cümle ileride açılacak ziynet alacağı davasını önler.

Yargılama gideri

Anlaşmalı boşanmada harç ve gider avansı genellikle davacı tarafından yatırılır; protokolde giderlerin davacı üzerinde bırakılacağı ve tarafların birbirinden vekâlet ücreti istemeyeceği yazılır. Aksi hâlde mahkeme, davalı vekiliyle temsil ediliyorsa karşı tarafa vekâlet ücreti yükleyebilir.

Çocuklu ve Çocuksuz Protokol Arasındaki Fark

Çocuksuz evliliklerde velayet, kişisel ilişki ve iştirak nafakası maddeleri protokolde yer almaz; belge dört-beş maddeye iner ve hâkimin denetimi ağırlıklı olarak iradenin serbestliği ile mal paylaşımının hakkaniyeti üzerinde yoğunlaşır. Çocuklu evliliklerde ise hâkim, protokoldeki velayet ve nafaka düzenlemesini çocuğun üstün yararı açısından ayrıca inceler; gerekirse pedagog görüşü alır ve maddeyi değiştirir. Bu nedenle iki ayrı şablon sunuyoruz.

Sık Yapılan 7 Hata

1. Bir yıl dolmadan başvurmak. Evlilik tarihi ile dava tarihi arasında bir yıl yoksa mahkeme anlaşmalı boşanma kararı veremez; dava reddedilir ya da çekişmeliye döner.
2. Nafakadan “şimdilik” feragat etmek. Yoksulluk nafakasından feragat kesindir; sonradan “o zaman çalışıyordum, şimdi işsizim” denilerek nafaka istenemez.
3. Mal paylaşımını sözlü bırakmak. Protokolde yazmayan her mal için boşanma kesinleştikten sonra on yıl içinde dava açılabilir. “Aramızda hallederiz” en pahalı cümledir.
4. Kredi borcunu unutmak. Ev bir tarafa bırakılırken bankaya olan borcun kimin ödeyeceği yazılmazsa banka her iki eşi de takip edebilir.
5. Belirsiz görüş düzeni. “Baba çocuğu istediği zaman görebilir” ifadesi icra edilemez; gün ve saat yazılmalıdır.
6. Nafaka artış oranını yazmamak. Artış ölçütü yoksa her yıl artırım davası gerekir; TÜİK ÜFE ölçütü bu yükü ortadan kaldırır.
7. Duruşmaya gelmemek. Anlaşmalı boşanmada her iki eş de hâkim huzurunda bizzat beyanda bulunmak zorundadır; vekil beyanı yeterli değildir. Yurt dışındaki eş için duruşma günü Türkiye’de olmak ya da istinabe yolu gerekir.

Hâkim Protokolü Değiştirebilir mi?

Evet. Kanun, hâkimin tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek anlaşmada gerekli gördüğü değişiklikleri yapabileceğini açıkça düzenler. Uygulamada değişiklik en çok üç konuda görülür: çocuğun yararına uymayan velayet ve görüş düzeni, açıkça düşük tutulmuş iştirak nafakası ve bir tarafın hiçbir mal almadan çıktığı dengesiz paylaşım. Hâkim değişiklik önerdiğinde taraflar kabul ederse boşanmaya hükmedilir; kabul etmezlerse anlaşmalı boşanma gerçekleşmez, dava çekişmeli olarak devam eder ya da geri alınır.

Protokol İmzalandıktan Sonra Neler Değişebilir?

Boşanma kesinleştikten sonra protokolün bazı maddeleri koşullar değişirse yeniden düzenlenebilir, bazıları ise kesindir:

• İştirak nafakası: Çocuğun ihtiyaçları ve tarafların gelir durumu değişirse artırım veya indirim davası açılabilir (TMK m.182/3, m.330).
• Velayet ve kişisel ilişki: Çocuğun yararı gerektiriyorsa velayetin değiştirilmesi ve görüş düzeninin yeniden belirlenmesi her zaman istenebilir.
• Yoksulluk nafakası: Kararlaştırıldıysa tutar değiştirilebilir (TMK m.176/4); feragat edildiyse sonradan istenemez.
• Mal paylaşımı, tazminat, ziynet: Protokolde düzenlenmiş ve onaylanmışsa kesindir; yeniden açılamaz.

Bursa’da Anlaşmalı Boşanma: Süreç ve Takvim

Dava, eşlerden birinin yerleşim yerindeki veya son altı aydır birlikte oturdukları yerdeki Aile Mahkemesinde açılır. Bursa merkez için Bursa Aile Mahkemeleri, ilçeler için İnegöl, Gemlik, Mudanya, Karacabey, Mustafakemalpaşa, Orhangazi, İznik ve Yenişehir adliyeleri yetkilidir. Süreç şöyle ilerler:

1. Dilekçe ve protokol: Boşanma dilekçesi ile imzalı protokol, nüfus kayıt örneği ve varsa vekâletname mahkemeye sunulur; harç ve gider avansı yatırılır. Başvuru adliyeden yapılabileceği gibi avukat aracılığıyla UYAP üzerinden de yapılabilir.
2. Duruşma günü: Mahkeme yoğunluğuna göre genellikle 3-8 hafta içinde duruşma günü verilir. Bursa’da tensiple birlikte tek celse planlanır.
3. Duruşma: Her iki eş hâkim huzurunda protokolü kabul ettiklerini ve boşanmak istediklerini beyan eder. Hâkim protokolü uygun bulursa aynı celsede boşanmaya karar verir.
4. Kesinleşme: Gerekçeli karar taraflara tebliğ edilir; taraflar istinaf hakkından feragat ederse karar hemen, etmezse iki haftalık süre sonunda kesinleşir ve nüfusa işlenir.

Masraf kalemleri ve avukatlı ya da avukatsız başvurunun farkı için boşanma davası ücretleri 2026 rehberine, sürecin ayrıntısı için anlaşmalı boşanma davası sayfamıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular